Droomt u van een idyllische woning in het groen, een charmant weekendhuisje in het bos of een paardenstal grenzend aan een natuurgebied?
Prachtig, maar wees uiterst waakzaam bij de aankoop. De Vlaamse inspectiediensten zijn bezig aan een opkuisactie in de zogenaamde ‘ruimtelijk kwetsbare gebieden’. Misdrijven in ruimtelijk kwetsbare gebieden worden immers prioritair behandeld. Wie hier vastgoed koopt met een bouwovertreding, stapt in een juridisch mijnenveld. Het sleutelwoord dat u moet kennen? Instandhouding.
Wat is het misdrijf van instandhouding
Bij een gewone bouwovertreding – bijvoorbeeld een illegale achterbouw in een woongebied – is het bouwen zelf het misdrijf. Zo’n bouwmisdrijf kent in de regel een verjaringstermijn (tegenwoordig vaak opgetrokken naar 10 jaar voor de strafvordering).
In ruimtelijk kwetsbaar gebied (zoals natuur- of bosgebied) ligt dat fundamenteel anders. Hier is niet alleen het bouwen strafbaar, maar ook het in stand houden van die illegale constructie. Zolang het illegale gebouw, de verharding of het bijgebouw er staat, wordt de bouwovertreding elke dag opnieuw gepleegd.
De harde realiteit: Instandhouding verjaart nooit
Omdat de inbreuk van instandhouding elke dag opnieuw wordt gepleegd, kan het nooit verjaren. Dit betekent dat de overheid te allen tijde kan langskomen om te handhaven.
Het maakt voor de inspecteurs niet uit of de overtreding door u, of door een vorige eigenaar dertig jaar geleden is begaan. In de praktijk zien we momenteel een sterke toename in het aantal dossiers die handelen over het handhaven van instandhouding in ruimtelijk kwetsbaar gebied, soms zelfs over situaties die al 35 jaar ongewijzigd aanwezig zijn. Er is simpelweg geen ‘bescherming door tijdsverloop’ in natuurgebied.
Wat zijn de gevolgen bij handhaving?
Als de inspectie langskomt, blijft het meestal niet bij een administratieve geldboete. Omdat het om ecologisch waardevolle gebieden gaat, zet de overheid vol in op herstelvorderingen. Dit betekent in de praktijk:
- Het volledig moeten afbreken van de illegale constructie.
- Het moeten ontharden van illegale opritten, terrassen of parkeerplaatsen.
- Het in de oorspronkelijke staat herstellen van het terrein, vaak op eigen kosten en onder druk van een fikse dwangsom per dag dat de overtreding blijft voortduren.
Onze tip: Voorkom een miskoop
Laat u bij de aankoop van vastgoed in het groen nooit sussen met de uitspraak: “Dat staat er al dertig jaar, daar kraait geen haan meer naar.”
- Vraag álle vergunningen op: Vergelijk de plannen uit het gemeentelijk archief nauwkeurig met de werkelijke situatie op het terrein.
- Pluis de stedenbouwkundige inlichtingen uit: Kijk of er al pv’s of herstelvorderingen op het goed rusten.
- Schakel een expert in: Bij de minste twijfel over de legaliteit van een constructie in kwetsbaar gebied, is het raadzaam een gespecialiseerd jurist of advocaat mee te laten kijken vóór u het compromis tekent.
In natuurgebied is een bouwovertreding een tikkende tijdbom die u vroeg of laat cash betaalt. Laat u niet verrassen, een gewaarschuwd man is er twee waard.
Heeft u vragen over ruimtelijk kwetsbaar gebied? Neem dan gerust contact op.
