Bij de aankoop van een woning in Spanje kiezen veel koppels voor een klassieke 50/50-verdeling in volle eigendom. Toch bestaat er een minder gekende, maar juridisch en fiscaal bijzonder interessante techniek: de gesplitste aankoop van blote eigendom en levenslang vruchtgebruik.
Vooral voor ongehuwde partners kan deze aanpak een aanzienlijk verschil maken. Hieronder leggen we op een algemene en anonieme manier uit hoe deze aankoopstructuur werkt en waarom ze vaak te verkiezen is.
De uitgangssituatie: samen kopen zonder huwelijk
Wanneer twee partners samen een woning kopen zonder gehuwd te zijn, genieten zij in Spanje doorgaans geen automatische erfrechtelijke bescherming. Ook naar Belgisch recht is er slechts een beperkte bescherming die niet geldt voor een tweede verblijf.
Concreet betekent dit dat bij overlijden van één van de partners:
- de overblijvende partner niet automatisch het gebruiksrecht van de woning behoudt;
- de erfgenamen van de overledene (bijvoorbeeld kinderen) rechten kunnen laten gelden op diens aandeel.
Dit kan in de praktijk leiden tot onzekerheid of zelfs gedwongen verkoop van de woning.
De oplossing: gesplitste aankoop met levenslang vruchtgebruik
In plaats van een klassieke aankoop in volle eigendom, kan men kiezen voor een gesplitste structuur:
- Beide partners kopen elk een aandeel in de blote eigendom.
- Tegelijk verwerven zij samen het levenslang vruchtgebruik op het volledige goed.
- Daarbij wordt bepaald dat het vruchtgebruik pas eindigt bij het overlijden van de langstlevende partner.
Deze techniek kan worden aangevuld met een aanwasbeding (of gelijkaardige clausule), waardoor de rechten van de langstlevende automatisch worden versterkt.
Lees meer over het beding van aanwas.
Opgelet: deze constructie is niet altijd mogelijk bij nieuwbouw of bij een koop op plan.
Waarom is dit interessant voor ongehuwde partners?
1. Behoud van gebruik zonder bijkomende erfbelasting
Omdat het vruchtgebruik reeds bij aankoop op beide partners wordt gevestigd, moet er bij een overlijden geen nieuw vruchtgebruik worden overgedragen via de erfenis.
Het gevolg:
- de langstlevende partner behoudt het volledige gebruik en genot van de woning;
- er ontstaat geen extra fiscale heffing op een overdracht van vruchtgebruik via erfopvolging.
Dit is bijzonder relevant aangezien niet-gehuwde partners in veel Spaanse regio’s zwaarder belast worden in de erfbelasting dan gehuwden.
2. Bescherming tegen tussenkomst van erfgenamen
Zonder deze structuur kunnen erfgenamen van de eerststervende partner:
- mede-eigenaar worden van een deel van de woning;
- en in sommige gevallen verkoop afdwingen.
Met een gesplitste aankoop:
- verkrijgen erfgenamen enkel de blote eigendom;
- blijft het volledige gebruiksrecht bij de langstlevende partner.
Daardoor kan deze laatste onverstoorbaar in de woning blijven wonen, ongeacht familiale situaties.
Lees meer over gesplitst kopen in Spanje.
Conclusie
Voor niet-gehuwde partners biedt de gesplitste aankoop van blote eigendom en levenslang vruchtgebruik een doordachte en beschermende structuur.
Deze aanpak:
- verzekert het blijvend gebruik van de woning voor de langstlevende;
- vermijdt ongewenste inmenging van erfgenamen;
- en kan fiscaal efficiënter zijn dan een klassieke aankoop.
Wie samen vastgoed wil verwerven in Spanje zonder huwelijksband, doet er dan ook goed aan deze techniek vooraf grondig te laten analyseren en correct juridisch te laten uitwerken.
